Due Diligence ตรวจสอบกิจการ ก่อนซื้อขายหรือควบรวมธุรกิจ
Due Diligence ตรวจสอบกิจการ คือขั้นตอนสำคัญที่ผู้ลงทุนหรือผู้ซื้อธุรกิจต้องดำเนินการก่อนตัดสินใจซื้อขาย ควบรวม หรือเข้าร่วมทุนกับบริษัทใดบริษัทหนึ่ง เพื่อประเมินความเสี่ยงทางการเงิน กฎหมาย และการดำเนินงานที่อาจซ่อนอยู่ ก่อนที่ธุรกรรมจะเกิดขึ้นจริง
Due Diligence คืออะไร และครอบคลุมด้านใดบ้าง
การตรวจสอบกิจการโดยทั่วไปครอบคลุม 3 ด้านหลัก ได้แก่ Financial Due Diligence ซึ่งตรวจสอบความถูกต้องของงบการเงินและ ตรวจสอบงบขาดทุน เกินทุน ของกิจการ, Legal Due Diligence ที่ตรวจสอบสัญญาและข้อพิพาททางกฎหมาย และ Tax Due Diligence ที่ตรวจสอบภาระภาษีค้างจ่ายหรือความเสี่ยงจากการถูกประเมินภาษีเพิ่มเติมจาก กรมสรรพากร
ทำไมต้องทำ Due Diligence ก่อนซื้อขายกิจการ
การเข้าซื้อกิจการโดยไม่ผ่านกระบวนการตรวจสอบที่รอบคอบ อาจนำไปสู่การรับภาระหนี้สินแอบแฝง หรือปัญหาทางกฎหมายที่ไม่คาดคิด การ สุ่มตรวจทุจริตก่อนซื้อขายกิจการ จึงเป็นส่วนหนึ่งที่ผู้เชี่ยวชาญมักแนะนำให้รวมอยู่ในขอบเขตงาน เพื่อให้แน่ใจว่าตัวเลขที่ปรากฏในงบการเงินสะท้อนความเป็นจริงของกิจการอย่างครบถ้วน
ความเชื่อมโยงกับการเตรียมตัวเข้าตลาดหลักทรัพย์
สำหรับกิจการที่มีแผนจะ เตรียมตัวเข้าตลาด MAI ระบบบัญชี การทำ Due Diligence ภายในองค์กรตนเองล่วงหน้าก็มีความสำคัญไม่แพ้กัน เพราะจะช่วยให้ทราบจุดที่ต้องปรับปรุงระบบบัญชีและระบบควบคุมภายในให้สอดคล้องกับเกณฑ์ของ สำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) ก่อนยื่นแบบแสดงรายการข้อมูลจริง
ใครควรเป็นผู้ดำเนินการตรวจสอบ
การทำ Due Diligence ควรดำเนินการโดยทีมงานที่มีความเป็นอิสระและมีประสบการณ์เฉพาะทาง เช่น ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ร่วมกับที่ปรึกษากฎหมายและที่ปรึกษาภาษี เพื่อให้ผลการตรวจสอบครอบคลุมทุกมุมมองและสามารถนำไปใช้ประกอบการตัดสินใจเจรจาต่อรองราคาซื้อขายได้อย่างมีข้อมูลรองรับ
ระยะเวลาและขั้นตอนการทำงานโดยทั่วไป
ระยะเวลาในการทำ Due Diligence ขึ้นอยู่กับขนาดและความซับซ้อนของกิจการ โดยทั่วไปเริ่มจากการขอเอกสารพื้นฐาน เช่น งบการเงินย้อนหลัง 3 ปี สัญญาสำคัญ และรายการสินทรัพย์ จากนั้นทีมตรวจสอบจะลงพื้นที่ตรวจสอบเอกสารจริง สัมภาษณ์ผู้บริหาร และจัดทำรายงานสรุปประเด็นความเสี่ยงพร้อมข้อเสนอแนะสำหรับการเจรจาต่อรอง
ในกรณีที่กิจการมีบริษัทย่อยหลายแห่ง การ ตรวจสอบภายใน บริษัทย่อย แต่ละแห่งอย่างละเอียดก็เป็นสิ่งจำเป็น เพราะความเสี่ยงที่ซ่อนอยู่ในบริษัทย่อยบางแห่งอาจส่งผลกระทบต่อมูลค่ากิจการโดยรวมได้อย่างมีนัยสำคัญ หากไม่ได้รับการตรวจสอบอย่างครอบคลุมตั้งแต่ต้น
สรุป
กล่าวโดยสรุป Due Diligence ตรวจสอบกิจการ เป็นกระบวนการที่ช่วยลดความเสี่ยงและเพิ่มความโปร่งใสให้กับทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องในธุรกรรมซื้อขายหรือควบรวมธุรกิจ การวางแผนตรวจสอบอย่างรอบคอบตั้งแต่ต้นจะช่วยให้การตัดสินใจทางธุรกิจตั้งอยู่บนข้อมูลที่ถูกต้องและครบถ้วนที่สุด
โดยทีมงาน AMTaudit & AMTsolution
บริการ รับตรวจสอบบัญชี และ บริการ รับตรวจสอบภายใน
(Audit & Assurance Services)
Office : 02-821-6928
ID Line : @amtaudit
