การบัญชีขนาดธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม
ในสภาวะเศรษฐกิจปัจจุบัน รัฐบาลได้ส่งเสริมธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม ซึ่งเป็นธุรกิจที่มีจำนวนมาก และมีส่วนในการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศอย่างยิ่ง ธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมมีบทบาทในธุรกิจของไทย มาตั้งแต่ในอดีตและเป็นที่รู้จักของคนไทยมาตลอด หลังจากภาวะวิกฤตทางเศรษฐกิจรุนแรงนับตั้งแต่ปี 2540 เป็นต้นมา ธุรกิจขนาดใหญ่มาประกอบการโดยแข่งขันกับธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม ส่งผลให้ผู้ประกอบธุรกิจขนาดย่อม ไม่สามารถดำเนินการทางธุรกิจได้และมีอันล้มเลิกไปจำนวนมาก ต่อมารัฐบาลจึงมาการออกนโยบายและมาตรการกอบกู้วิกฤตเศรษฐกิจหลากหลายมาตรการ โดยมาตรการหนึ่งที่มีผลทำให้เศรษฐกิจของประเทศดีขึ้นคือ การส่งเสริม ธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม เมื่อธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมจัดตั้งส่วนหนึ่งที่สำคัญในการดำเนินงาน คือ ระบบบัญชีของธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม ที่สามารถทำให้ธุรกิจดำเนินงานอย่างมีประสิทธิภาพและมีความ
คล่องตัวรวมถึงการควบคุมภายในของธุรกิจเพื่อป้องกันการทุจริต
เนื่องจากธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมบางส่วนจะอยู่ในฐานนิติบุคคล ดังนั้นจึงต้องมีการเกี่ยวข้องกับ การเสียภาษีเงินได้นิติบุคคล ซึ่งเป็นภาษีที่จัดเก็บจากกำไรสุทธิจากการดำเนินงานของกิจการ ที่สถานะเป็นนิติ บุคคลตามกฎหมาย ยกเว้นกิจการที่ได้รับการส่งเสริม เป็นเจ้าของสถานประกอบการประเภทธุรกิจขนาดกลาง และขนาดย่อมจึงควรให้ความสำคัญ และความสนใจในเรื่องการเสียภาษี และการบัญชีที่ต้องดำเนินการจัดทำ ให้ถูกต้องตามรูปแบบที่กำหนด
องค์ประกอบการจัดทำบัญชีในธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม
1. เอกสารที่บันทึกบัญชี
1.1 แบบฟอร์มเอกสารทางบัญชีที่เกี่ยวข้องและใช้งานประจำวันของธุรกิจใบสำคัญจ่าย ใบกำกับสินค้า ใบกำกับภาษี ใบเสร็จรับเงิน เป็นต้น
1.2 สมุดบันทึกบัญชีเบื้องต้น เช่น สมุดเงินสดรับ สมุดเงินสดจ่าย สมุดรายวันซื้อ สมุดรายวันขาย สมุดรายวันทั่วไป เป็นต้น
1.3 บัญชีแยกประเภททั่วไป บัญชีสินทรัพย์ บัญชีหนี้สิน บัญชีทุน บัญชีรายได้และบัญชีค่าใช้จ่าย
1.4 รายงานต่าง ๆ หรืองบการเงินที่เสนอต่อผู้บริหาร ผู้ถือหุ้น เจ้าหนี้ เช่น รายงานยอดขายและค่าใช้จ่าย งบประมาณแต่ละแผนก งบการเงิน ได้แก่ งบกำไรขาดทุน งบดุล งบกระแสเงินสด
2. ขั้นตอนในการใช้แบบฟอร์ม แต่ละฝ่ายที่เกี่ยวข้องใช้งานอย่างมีประสิทธิภาพ เช่น ฝ่ายขายฝ่ายการเงิน
ฝ่ายบัญชี เป็นต้น
3. เครื่องใช้สำนักงานและเครื่องคอมพิวเตอร์ เพื่อช่วยในการจัดทำเอกสารและรายงานต่าง ๆ และทันเวลา เครื่องใช้สำนักงานที่ใช้ได้แก่ เครื่องถ่ายเอกสาร เครื่องคิดเลข เครื่องพิมพ์ดีดเครื่องบันทึกการเก็บเงินและ เครื่องคอมพิวเตอร์ที่นำโปรแกรมบัญชีสำเร็จรูปมาใช้
ระบบบัญชีมีส่วนช่วยทำให้ธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมมีการดำเนินงานที่ดี มีความคล่องตัว ลดค่าใช้จ่าย มีการควบคุมภายในที่ดีและป้องกันการทุจริตที่เกิดขึ้นได้ ซึ่งใช้จ่ายบางรายการก็ถือเป็นค่าใช้จ่าย ได้และบางรายการไม่สามารถนำมาคำนวณได้ตามหลักเกณฑ์ วิธีการตามประมวลรัษฎากรของกรมสรรพกร ที่เจ้าของสถานประกอบการควรตระหนักและศึกษาอย่างเข้าใจเพื่อการนำไปปฏิบัติให้ถูกต้องต่อไป เช่น
ค่ารับรองที่เป็นรายจ่ายได้ : ค่ารับรองที่นำมาเป็นรายจ่ายทางภาษีได้ แม้จะมีหลักฐานแล้วก็ตามจะต้องไม่เกิน 0.3% ของยอดขายหรือทุนที่ชำระ แล้วแต่อย่างใดจะสูงกว่า
รายจ่ายเพื่อการกุศล การศึกษา และการกีฬา : นำมาเป็นรายจ่ายทางภาษีได้ แต่ต้องเป็นไปตามที่อธิบดีกำหนด
1. รายจ่ายเพื่อการกุศลสาธารณะไม่เกิน 2/102 ของกำไรสุทธิ
2. รายจ่ายเพื่อการศึกษาหรือเพื่อการกีฬา ไม่เกิน 2/102 ของกำไรสุทธิ
กรณีที่มีรายจ่ายเพื่อการกุศลสาธาณะ และรายจ่ายเพื่อการศึกษาหรือเพื่อการกีฬา ไม่เกิน 2/104 ของกำไรสุทธิ
ผลขาดทุน : ผลขาดทุนที่สามารถยกมาเป็นรายจ่ายได้จะต้องเป็นผลขาดทุนสะสมที่ยกมาไม่เกิน 5 ปี
การนำส่งภาษี : ใช้แบบ ภ.ง.ด.50 (นิติบุคคลทั่วไป) , ภ.ง.ด.55 ( มูลนิธิและสมาคม ) นำ ยื่นภายใน 150 วัน นับจากวันสุดท้ายของวันสิ้นสุดรอบระยะบัญชี
ที่มา : www.ckec.ac.th
